Alders tafel: onnodige geheimdoenerij
Het is maar goed dat de resultaten van de Alders onderhandelingen zijn uitgelekt anders wisten we nog steeds niet welk onheil er precies boven ons hoofd hangt in de regio. ( zie www.veldhovenactueel.nl dd 10 febr.) We zijn nu sinds het lek bijna twee maanden verder, het kabinet is gevallen en de “uitplaatsing” van 25000-35000 vluchten van Schiphol naar Eindhoven is controversieel verklaard. De verantwoordelijke minister verdwijnt en er zijn nieuwe gemeenteraden verkozen die van niets weten, want alles is geheim! Het moet toch niet gekker worden! Dit begint een farce te worden die op gespannen voet staat met betrouwbaar openbaar bestuur.
Natuurlijk had men bij de start van de onderhandelingen in de zogenaamde “Alders” tafel, genoemd naar de voorzitter Hans Alders, niet vermoed dat de onderhandelingen om tot een door de regio en omwonenden gedragen voorstel te komen zo lang zouden duren. De door Alders voorgestane aanpak om eerst maar eens in onderling overleg de feiten vast te leggen, studies laten uitvoeren en uitgangspunten op een rijtje te zetten zonder externe inmenging was dus acceptabel als startpunt. In dat licht hebben ook alle deelnemers een afspraak met elkaar gemaakt geen individuele mededelingen naar buiten te doen gedurende dit proces. Communicatie naar buiten was voorbehouden aan de voorzitter.
Geheimdoenerij in verdeelde regio
Het bleek daarna alras dat de regio verdeeld was. Enerzijds de luchthaven en direct betrokkenen (eigenaar Schiphol, aandeelhouders Eindhoven en provincie en gebruikers) anderzijds de bewoners onder de geluidstroggen, milieubeweging en “klachtengemeenten” rond Eindhoven. Sinds enige maanden zit het overleg kennelijk muurvast, maar de gemeenteraden weten van niets, de omwonenden weten van niets.
Het geheimhouden heeft geen enkele functie meer in het kader van het overleg, integendeel, een verdere voortzetting van deze geheimdoenerij, zeker in deze periode rond de coalitiebesprekingen in de nieuwe gemeenteraden, werkt contraproductief en geeft aanleiding tot allerlei complottheorieën.
Daarbij moet voor de duidelijkheid worden toegevoegd dat de communicatie via de voorzitter gaandeweg niet meer de balans vertoonde die recht deed aan de gedachten van de aan de Alderstafel vertegenwoordigde partijen. Vooral de doelstelling van het overleg, namelijk “wat vraagt de regio” werd in de ervaring van een aantal partijen aan de tafel geleidelijk gelijk gesteld aan doelstelling “wat vraagt de businesscase van Eindhoven Airport”. Tenminste, zo kon men tussen de regels door uit de schaarse mededelingen van de deelnemers in de pers concluderen en uit de woorden van de voorzitter tijdens incidentele, door hem geregiseerde infosessies.
Tijd voor openheid en voorlichting
Het lijkt mij voor de hand liggen dat de discussie in de komende periode alle openheid moet worden gevoerd. Het gevaar is nu te groot dat voortgaan op de weg van beslotenheid en kanaliseren van de uitingen van de commissie door Alders persoonlijk gaat worden opgevat als het uit de weg gaan van een publieke discussie over zaken die ons allemaal aangaan. Een regentesk optreden dat niet meer van deze tijd is en geen meerwaarde voor de democratische besluitvorming vertegenwoordigt. Bovendien gaat het hier over vrij ingewikkelde materie waarbij nadere voorlichting absoluut vereist is om doordachte maatregelen te nemen en conclusies te kunnen trekken. Zo lang er niet in alle openheid over de verschillende aspecten kan worden gesproken en de feitelijke gegevens waar een en ander op berust niet in alle openheid aan de waarheid kunnen worden getoetst, zal de beslissing, die het leefklimaat van zovelen aangaat, in een verdacht licht worden geplaatst.
En dat is toch wel het laatste wat men zou willen bereiken!
25 maart 2010


